Hiện nay, trào lưu sử dụng dịch vụ chụp ảnh tự động (Photobooth) đang thu hút đông đảo người dân nhờ tính tiện lợi. Tuy nhiên, đằng sau những tấm hình lưu niệm đẹp mắt là những lỗ hổng bảo mật đáng lo ngại, khiến dữ liệu cá nhân có nguy cơ bị đánh cắp và lợi dụng cho các hành vi vi phạm pháp luật.
1. Nguy cơ lộ lọt dữ liệu cá nhân
Dịch vụ chụp ảnh tự động (Photobooth) tại các khu vực công cộng cho phép người dùng nhận ảnh in và tải bản mềm nhanh chóng thông qua việc quét mã QR. Tuy nhiên, đằng sau tiện ích này là một quy trình lưu trữ tiềm ẩn nhiều rủi ro. Cụ thể, sau khi chụp, mọi hình ảnh được đẩy lên máy chủ của đơn vị vận hành. Để cung cấp ảnh cho người dùng, hệ thống sẽ tạo ra một đường dẫn (link) truy cập và mã hóa dưới dạng mã QR. Đây chính là "mắt xích yếu nhất" trong quy trình bảo mật. Do nhiều hệ thống thiết lập đường link có cấu trúc đơn giản, mang tính tuần tự hoặc dễ dự đoán, các đối tượng xấu có thể sử dụng công cụ quét tự động để dò tìm. Từ đó, kẻ xấu dễ dàng truy cập trái phép và thu thập hàng loạt hình ảnh của người dùng khác mà chủ sở hữu không hề hay biết.
Việc hình ảnh cá nhân, gia đình, đặc biệt là hình ảnh trẻ em bị thu thập trái phép, sẽ dẫn đến những rủi ro khó lường, nhất là trong bối cảnh công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển mạnh mẽ như hiện nay. Từ những dữ liệu thật này, các đối tượng xấu có thể dễ dàng thiết lập các tài khoản mạng xã hội giả mạo, để xây dựng kịch bản lừa đảo chiếm đoạt tài sản của người thân, bạn bè nạn nhân. Nguy hiểm hơn, hình ảnh bị lộ lọt, còn trở thành nguồn dữ liệu cho các cuộc tấn công bằng công nghệ Deepfake, thông qua việc cắt ghép vào các video giả mạo với độ chân thực cao, nhằm bôi nhọ danh dự, nhân phẩm hoặc thực hiện các hành vi tống tiền.
2. Khuyến cáo của Công an tỉnh Bắc Ninh
Công an tỉnh Bắc Ninh khuyến cáo đến người dân một số nội dung sau đây: (1) Không nên chia sẻ công khai đường link ảnh photobooth lên mạng xã hội hoặc gửi cho nhiều người khi chưa kiểm soát được phạm vi truy cập. Trong trường hợp hệ thống không có cơ chế bảo mật phù hợp, các đường dẫn này có thể bị truy cập tự do. (2) Người dùng nâng cao cảnh giác đối với các thiết bị công nghệ tại nơi công cộng. Trước khi sử dụng, cần chú ý đến thông tin đơn vị vận hành, mức độ bảo mật của hệ thống, từ đó chủ động hạn chế rủi ro lộ lọt dữ liệu cá nhân. Cùng với đó nên tải hình ảnh về thiết bị cá nhân và chủ động xóa dữ liệu khỏi hệ thống nếu có thể. Việc này giúp giảm nguy cơ dữ liệu bị lưu trữ lâu dài trên các máy chủ không bảo đảm an toàn. (3) Cẩn trọng trước khi sử dụng các mã QR công cộng. Sự tiện lợi luôn đi kèm rủi ro, và việc chủ động bảo vệ dữ liệu cá nhân đang trở thành kỹ năng cần thiết với mỗi người dùng./.
